Scríbhneoir, file, saighdiúir agus polaiteoir ab ea Brian Ó hUiginn ar a dtugtar Brian na Banban freisin, a bhí ina bhall bunaitheach de Shinn Féin agus a bhí mar Uachtarán ar an eagraíocht ó 1931 go 1933. Rugadh Brian i 1882, an duine ab óige de cheithre leanbh dhéag d’fheirmeoirí beaga i gCill Scíre, Contae […]
Foilsíodh plean cúig bliana le déanaí chun úsáid na Gàidhlig a mhéadú agus an teanga a chur chun cinn i nGlaschú. Is é fís an phlean ná “Faoi 2028 beidh an Ghàidhlig níos so-aimsithe, níos forleithne, níos feiceálaí agus níos ceiliúrtha i nGlaschú ná in aon chathair eile ar domhan. Táthar ag súil go n-éireoidh […]
Rugadh é ar 10 Bealtaine 1884
Is ceann de na teangacha is ársa sa domhan í an Ghaeilge, téanga a labhraíodh in Éirinn fad is a bhí Éireannaigh ina gcónaí anseo.
Bhunaigh an eagraíocht nuachtán poilitíochta náisiúnta- ‘An Náisiún
Cuireadh chun báis é ar an 7ú lá déag de mhí Iúil 1929.
Is Teanga Ghaelach í Manainnis a labhraítear in Oileán Mhanann. Tugtar Gaeilge Mhanann, Gaelg agus Gaelick uirthi chomh maith. Ba ionann í agus Gaeilge na hÉireann agus Gaeilge na hAlban araon le linn aimsir na Meán-Ghaeilge. Cé nach ionann iad anois tá an trí theanga sin fós an-ghar go deo lena chéile. Is é an […]
Beidh cnuasach Fhinte na hÉireann dar teideal: ‘Éire Ghaelach 600 – 1700 A.D. , Tiarnas, Naoimh agus Léann’ i gcomhpháirtíocht le Buanchomhairle Thaoisigh Éireann, á sheoladh i gClub Éireannach, Club Fhaichne Stiabhna, Baile Átha Cliath, Dé hAoine beag seo, ag tosú trí Zúmáil ag 18:15. Is é an cnuasach ná toradh deiridh ar chomórtas aiste […]
Laoch mór
Creid é nó ná creid ach tá lucht na meán, a bhraitheann ar tháille do cheadúnais teilifíse le maireachtáil, ag déanamh beag de Chaitlicigh is a gcreideamh arís. Tar éis scige Nollag RTÉ in ar léiríodh Dia mar éigneoir agus is an Mhaighdean Mhuire mar íospartach éignithe tá an cuma air anois go bhfuil TG4 […]
Sa bhliain 1844, tháinig aicíd nua ar na prátaí i Meiriceá Thuaidh. An aicíd dhubh a bhí ann. Níorbh fhada gur shroich sí an tír seo. I mí Mheán Fómhair na bliana 1845 tugadh faoi dheara í den chéad uair, i bPort Láirge agus i Loch Garman. Mí ina dhiaidh sin bhí sí tar éis […]
Chuir na Sasanaigh tús le córas oideachais do pháistí na tíre ag tús na 1830idí. Ba í an phríomhchúis leis ná aigne na ndaoine a chur faoi smacht agus an Ghaeilge a bhriseadh in Éirinn. Bhí ar na páistí ‘an phaidir’ seo a rá ag tús gach lá scoile, ‘I thank the goodness and the […]